Hazır Şablon mu, Özel Tasarım mı? Web Sitesinde Doğru Karar

İki yol, aynı görünüm, farklı sonuç

Web sitesi yaptırmaya karar veren bir işletmenin önünde genellikle iki yol vardır. Birincisi, binlerce sitenin kullandığı hazır bir temayı satın alıp logoyu, renkleri ve metinleri değiştirerek birkaç günde yayına almak. İkincisi, işletmenin ihtiyacını konuşup sayfa yapısını, tasarımı ve özellikleri o işletmeye göre sıfırdan oluşturmak.

İlk gün ikisi de birer web sitesi gibi görünür. Fark, sitenin telefonda açıldığı anda, ilk değişiklik isteğinde, ilk güvenlik güncellemesinde ve aynı temayı kullanan başka bir sitenin karşınıza çıktığı gün ortaya çıkar. Bu yazıda iki yaklaşımı hız, eklentiler, esneklik, güvenlik, SEO ve maliyet açısından karşılaştırıyoruz.

Hız: her sektöre uyan temanın taşıdığı yük

Hazır temalar satılabilmek için olabildiğince çok işletmeye uymak zorunda. Bir tema; restoran menüsünden emlak ilanına, portfolyo galerisinden online mağazaya kadar onlarca özelliği hazır getirir. Siz bunların yalnızca birkaçını kullansanız bile, kodun önemli bir kısmı her sayfada yüklenir. Üzerine eklenen kaydırıcılar, animasyon kütüphaneleri ve yazı tipleri de sayfanın ağırlığını artırır.

Telefonda yavaş açılan bir site hem ziyaretçiyi kaybettirir hem de Google'ın değerlendirmesinde geride kalır; Google siteleri öncelikle mobil sürümleri üzerinden değerlendiriyor. Özel tasarımda ise sayfada yalnızca o sayfanın ihtiyacı olan kod yer alır; görseller ekran boyutuna göre hazırlanır, yazı tipleri ve animasyonlar ölçülü kullanılır.

Eklentiler: her yeni özellik yeni bir bağımlılık

Hazır temalı sitelerde iletişim formu, çeviri, galeri, SEO ayarları, yedekleme ve güvenlik gibi özelliklerin her biri genellikle ayrı bir eklentiyle eklenir. Eklentiler farklı ekipler tarafından geliştirilir ve farklı zamanlarda güncellenir. Bir eklentinin güncellemesi temayla ya da başka bir eklentiyle çakıştığında site bozulabilir; güncelleme yapılmadığında ise bilinen güvenlik açıkları sitede kalır.

Aşağıdaki pencerede aynı özellikleri iki siteye ekleyerek farkı görebilirsiniz. Özellik arttıkça hazır temada eklenti sayısı ve güncelleme bekleyen bileşenler artıyor; özel tasarımda ise aynı özellikler sitenin kendi kodunda yer aldığı için yük az artıyor ve tek bir güncelleme takibi yetiyor.

Esneklik: temanın izin verdiği kadar

Hazır temanın sınırları ilk değişiklik isteğinde belli olur. Forma yeni bir alan eklemek, bir bölümü yalnızca belirli bir dilde göstermek ya da hizmet sayfalarının altına ilgili projeleri otomatik getirmek gibi işletmeye özgü istekler, temada karşılığı yoksa ya yeni bir eklentiyle, ya ücretli bir sürümle ya da isteğin kendisinden vazgeçilerek çözülür.

Özel tasarımda ise istek sitenin kendi kodunda karşılanır. Bu, her isteğin bedava ya da anında olduğu anlamına gelmez; ama sınırı temanın yapısı değil, işin kendisi belirler. Aşağıdaki pencerede üç tipik isteğin iki yaklaşımda nasıl karşılandığını adım adım görebilirsiniz.

Tasarım ve marka: aynı temayı kullanan yüzlerce site

Popüler bir tema binlerce kez satılır. Rakibinizin sitesiyle aynı düzene, aynı ikonlara ve aynı animasyonlara sahip olmanız şaşırtıcı değildir. Ziyaretçi bunu her zaman bilinçli olarak fark etmese de "bu siteyi bir yerde görmüştüm" hissi, güven ve akılda kalıcılık açısından bir kayıptır.

Özel tasarımda sayfa düzeni, işletmenin anlatmak istediği hikâyeye ve ziyaretçinin siteye geldiği soruya göre kurulur. Bir klinik için randevu ve uzmanlık alanları, bir üretici için ürün kataloğu ve teknik belgeler, bir otel için oda, konum ve rezervasyon ilk sırada yer alır. Tasarım markanın renklerinden, fotoğraflarından ve dilinden beslenir.

SEO tarafındaki fark

Google bir sitenin nasıl yapıldığına değil, ziyaretçiye ne sunduğuna bakar. Hazır temayla kurulmuş bir site de iyi içerikle aramalarda yer alabilir; ancak temanın getirdiği ağırlık, gereksiz kod ve sınırlı sayfa yapısı işi zorlaştırır.

Özel tasarımda SEO'nun teknik temeli baştan sitenin parçası olarak kurulur: anlamlı başlık yapısı, her sayfanın kendine ait başlık ve açıklaması, düzgün adresler, site haritası, yapısal veri, hızlı açılış ve mobil uyum. Bu temel, sıralama için süren çalışmayı kolaylaştırır; ama tek başına yeterli değildir. Bu farkı Neden tek seferlik SEO yetmez? yazımızda ayrıntılı anlattık.

Güvenlik: güncelleme yükü kimde?

Bir sitenin güvenliği, yayına girdiği gün değil, sonraki yıllarda ne kadar düzenli bakıldığıyla ilgili. Hazır temalı sitelerde güncellenmesi gereken parça sayısı fazladır: altyapının kendisi, tema ve her bir eklenti. Bu parçalardan birinde bilinen bir açık çıktığında, saldırganlar o açığı kullanan binlerce siteyi otomatik araçlarla tarar. Güncellemesi geciken küçük bir eklenti, sitenin tamamını riske atabilir.

Özel tasarımda sitede yalnızca gereken bileşenler bulunur; dışarıdan eklenen parça sayısı azdır ve hepsi tek bir ekip tarafından takip edilir. Bu, güvenlik çalışmasının bittiği anlamına gelmez: altyapı güncellemeleri, yedekler ve sertifikalar yine düzenli kontrol edilmeli. Fark, takip edilen parçaların az ve bilinir olmasında.

• Sorulması gereken: Güvenlik güncellemelerini kim, ne sıklıkla yapıyor?
• Yedek: Bir sorun olduğunda site hangi tarihe, ne kadar sürede geri döner?
• Yönetim paneli: Panele kimler erişebiliyor, güçlü parola ve iki adımlı doğrulama var mı?

Maliyet: ilk fiyat ve toplam maliyet

Hazır temalı siteler genellikle daha düşük bir başlangıç fiyatıyla sunulur. Ancak sitenin maliyeti yalnızca ilk faturadan ibaret değildir. Zamanla ücretli tema ve eklenti lisanslarının yenilenmesi, güncellemelerden sonra bozulan bölümlerin düzeltilmesi, hız sorunları için eklenen yeni araçlar ve temanın sınırına takılan isteklerin çözümü de hesaba girer. Bazı işletmeler birkaç yıl içinde siteyi baştan yaptırmak zorunda kalır.

Özel tasarımda ilk yatırım daha yüksek olabilir; buna karşılık site işletmeyle birlikte büyür, yeni sayfa ve özellikler mevcut yapının üzerine eklenir. Teklifleri karşılaştırırken yalnızca toplam rakama değil, alan adı, barındırma, kurumsal e-posta, güvenlik güncellemeleri, yedekleme ve yayından sonraki desteğin teklifte yer alıp almadığına bakmak, gerçek maliyeti görmenin en iyi yolu.

E-ticaret ve özel işlevli sitelerde fark büyüyor

Tanıtım sitelerinde hazır tema ile özel tasarım arasındaki fark çoğu zaman hız ve görünümle sınırlı kalır. Online satış, rezervasyon, bayi girişi, teklif hesaplama ya da çok dilli katalog gibi işlevler devreye girdiğinde ise fark büyür. Bu işlevler işletmenin kendi kurallarına göre çalışmak zorundadır: indirim mantığı, kargo bölgeleri, stok, bayiye özel fiyat, dil ve para birimi.

Hazır bir yapıda bu kuralların her biri için ayrı bir eklenti ve ayar gerekir; kurallar birbirine bağlandığında da sistemin kırılganlığı artar. Özel geliştirilen bir sitede ise işletmenin kuralları en baştan sitenin mantığına yerleştirilir ve muhasebe, kargo ya da pazar yeri gibi diğer sistemlerle bağlantılar bu mantık üzerine kurulur. İşletmenin iş akışına göre geliştirilen paneller ve entegrasyonlar konusunu yazılım çözümleri sayfamızda ayrıca anlattık.

Özel tasarımda süreç nasıl işler?

Özel tasarım sitenin süreci, hazır temanın kurulumundan daha uzun ama daha öngörülebilir. Kabaca şu adımlarla ilerler:

• Keşif: İşletmenin müşterisi, hizmetleri, rakipleri ve sitenin hangi işi yapacağı konuşulur.
• Site haritası: Hangi sayfaların olacağı ve sayfaların birbirine nasıl bağlanacağı çıkarılır.
• Tasarım taslağı: Önce telefon, sonra masaüstü görünümü onayınıza sunulur; kod yazılmadan önce görünüm netleşir.
• Geliştirme ve içerik: Onaylanan tasarım geliştirilir, metinler ve fotoğraflar yerleştirilir.
• Test ve yayın: Farklı cihazlarda ve tarayıcılarda test edilir; alan adı, barındırma ve kurumsal e-posta ayarlanarak yayına alınır.
• Eğitim ve takip: Metinleri, görselleri ve blog yazılarını kendiniz güncelleyebilmeniz için kısa bir eğitim; yayından sonra güvenlik, yedek ve yenilemelerin takibi.

Karar vermeden önce kendinize sorun

Aşağıdaki soruların cevabı, sitenin işletmeniz için ne kadar kritik olduğunu ve hangi yaklaşımın daha uygun olduğunu netleştirir. Bizim tercihimiz açık: Tanıtım sitesinden e-ticarete kadar her projeyi işletmeye özel tasarlıyor ve geliştiriyoruz. Kapsamı Web & Dijital Görünürlük sayfamızda bulabilirsiniz.

• Müşterileriniz sizi bulduktan sonra sitede ne yapmalı: aramalı, form doldurmalı, randevu almalı, sipariş vermeli?
• Önümüzdeki iki yılda siteye eklemek isteyeceğiniz özellikler neler (yeni dil, rezervasyon, bayi girişi, katalog)?
• Rakiplerinizin siteleriyle aynı görünmek sizin için bir sorun mu?
• Sitenizin güncellemelerini, yedeklerini ve güvenliğini kim takip edecek?